Zakrzepowe
zapalenie żył powierzchownych (thrombophlebitis superficialis) to częściowe
lub całkowite zamknięcie żyły przez śródnaczyniową skrzeplinę połączone
z wyraźnymi objawami zapalenia ściany żylnej. Dominuje tu odczyn zapalny
- ostre bóle, kłucia i pieczenia w przebiegu pogrubiałej, twardej i tkliwej
żyły powierzchownej. Skóra nad chorą żyłą jest cieplejsza, zaczerwieniona,
okoliczne tkanki mogą być obrzęknięte. Może pojawić się stan podgorączkowy
(w zapaleniu septycznym gorączka z dreszczami), gorsze samopoczucie i leukocytoza.
Proces zapalno-zakrzepowy w 90% dotyczy żylaków (varicophlebitis). Zastój
krwi (długa jazda samochodem, podróż samolotem, unieruchomienie w łóżku,
ciąża) a także uszkodzenie ściany żyły (uraz, ukąszenie przez owada, iniekcje
dożylne) mogą wywoływać chorobę. Światło żyły jest zamknięte skrzepliną.
Proces zapalny obejmuje ścianę żyły (phlebitis) a także nerwy, naczynia
limfatyczne i pozostałe tkanki wokół żyły (periphlebitis). Proces zakrzepowy
może przechodzić z żył powierzchownych do żył układu głębokiego. Miejscem
migracji skrzepliny do układu żył głębokich mogą być żyły przeszywające,
ujście odpiszczelowo-udowe czy odstrzałkowo-podkolanowe.
W leczeniu stosuje się pochodne kwasu acetylosalicylowego, maści heparynowe,
niesteroidowe leki przeciwzapalne. Dolegliwości łagodzi ciepło stosowane
miejscowo (termofor, poduszka elektryczna). Chory może chodzić z nałożonymi
opaskami elastycznymi lub pończochami kompresyjnymi. Błędem w leczeniu
chorych z zakrzepowym zapaleniem żył powierzchownych jest stosowanie antybiotyków
i unieruchomienie chorego. Zapomina się także o zastosowaniu od początku
choroby kompresoterapii (bandaże lub pończochy uciskowe).
Do rozpoznania zakrzepowego zapalenia żył powierzchownych zwykle wystarcza
badanie kliniczne. Jeśli proces zapalny szerzy się na bliższą, przyśrodkową
część uda (nad żyłą odpiszczelową), a także, gdy objawy są nietypowe lub
pojawia się obrzęk obwodowy, to należy poszerzyć badania o ultrasonografię
Duplex-Doppler lub rzadziej, flebografię. Kiedy zakrzep zbliża się do
ujścia odpiszczelowo-udowego, należy rozważyć leczenie operacyjne - podwiązanie
żyły odpiszczelowej przy ujściu. Może to zapobiec przejściu skrzepliny
do żyły udowej i ewentualnym zatorom.
Czasami proces zapalno-zakrzepowy jest "złośliwy" miejscowo
- może niszczyć skórę, sugerując np. zmiany nowotworowe. Poniższe zdjęcia
pokazują obraz przed i po zabiegu usunięcia skrzepliny z żyły odpiszczelowej.
Chora była wcześniej diagnozowana w kierunku choroby nowotworowej.
Zakrzepowe
zapalenie żył powierzchownych (thrombophlebitis superficialis) to częściowe
lub całkowite zamknięcie żyły przez śródnaczyniową skrzeplinę połączone
z wyraźnymi objawami zapalenia ściany żylnej. Dominuje tu odczyn zapalny
- ostre bóle, kłucia i pieczenia w przebiegu pogrubiałej, twardej i tkliwej
żyły powierzchownej. Skóra nad chorą żyłą jest cieplejsza, zaczerwieniona,
okoliczne tkanki mogą być obrzęknięte. Może pojawić się stan podgorączkowy
(w zapaleniu septycznym gorączka z dreszczami), gorsze samopoczucie i leukocytoza.
